Czy studzienka z tworzywa sztucznego wytrzyma nacisk gruntu i ruch samochodów
Tak, studzienka z tworzywa sztucznego wytrzyma zarówno parcie gruntu, jak i ruch samochodów, pod warunkiem że obciążenie z pokrywy nie jest przenoszone bezpośrednio na korpus. Służy do tego rura teleskopowa albo betonowy pierścień odciążający, a do tego potrzebna jest właściwie zagęszczona obsypka.
Studzienki z polipropylenu i polietylenu są dziś standardem w przyłączach kanalizacyjnych domów jednorodzinnych i w sieciach osiedlowych. Są lekkie, szczelne, mają fabryczne kinety i króćce, więc montaż trwa krócej niż przy kręgach betonowych. Wciąż jednak pojawia się pytanie, czy tworzywo nie zostanie zgniecione przez grunt albo przejeżdżający samochód. Odpowiedź zależy od tego, jak studzienka została posadowiona i co leży na jej szczycie.
Jak tworzywo przenosi obciążenia
Korpus studzienki z tworzywa jest zwykle karbowany lub żebrowany. Taka konstrukcja nadaje mu sztywność obwodową, dzięki której przenosi parcie gruntu z boków. Tworzywo jest przy tym elastyczne i pod obciążeniem lekko się odkształca, przekazując część nacisku na otaczającą obsypkę. Dlatego to, jak dobrze obsypka została zagęszczona, ma równie duże znaczenie jak sam materiał studzienki.
Inaczej jest z obciążeniem pionowym od pojazdów. Gdyby pokrywa leżała bezpośrednio na trzonie studzienki, każde przejechanie koła wciskałoby korpus w dół. Dlatego w miejscach z ruchem kołowym stosuje się rozwiązania, które oddzielają pokrywę od trzonu i przenoszą nacisk na grunt wokół studzienki.
Rura teleskopowa czy pierścień odciążający
Rura teleskopowa to krótki odcinek z uszczelką, wsunięty w trzon studzienki. Na niej osadza się pokrywę, a cały element może przesuwać się względem trzonu. Gdy grunt i nawierzchnia osiadają, teleskop przesuwa się razem z nimi, a trzon nie przejmuje obciążenia. Rozwiązanie z betonowym pierścieniem odciążającym działa podobnie: pierścień leży na zagęszczonym gruncie wokół studzienki i dźwiga pokrywę, a korpus z tworzywa pozostaje odciążony.
| Miejsce montażu | Klasa pokrywy (orientacyjnie) | Typowe zakończenie studzienki |
|---|---|---|
| Trawnik, ogród | A15 | Pokrywa z tworzywa na rurze trzonowej lub teleskopowej |
| Chodnik, ścieżka, podjazd dla aut osobowych | B125 | Rura teleskopowa z pokrywą żeliwną lub z tworzywa o tej klasie |
| Parking, droga wewnętrzna | C250 lub D400 | Rura teleskopowa lub pierścień odciążający z włazem żeliwnym |
| Jezdnia z ruchem ciężkim | D400 | Pierścień odciążający i właz żeliwny z wkładką tłumiącą |
Posadowienie i obsypka
Studzienkę stawia się na podsypce z piasku lub pospółki o grubości około 10-15 cm, wyrównanej i zagęszczonej. Obsypkę wykonuje się warstwami i każdą zagęszcza ręcznie lub lekką zagęszczarką, równomiernie dookoła korpusu. Zagęszczanie tylko z jednej strony powoduje, że studzienka się przechyla, a króćce pracują na zginanie. W gruntach z wysokim poziomem wody gruntowej trzeba sprawdzić wypór. Lekka studzienka z tworzywa w nasyconym gruncie może zostać wypchnięta do góry, dlatego producenci przewidują dla takich warunków kołnierze dociążające lub obetonowanie podstawy.
Typowe studzienki rewizyjne w przyłączach domowych mają średnicę 315, 400 lub 425 mm i pełnią rolę rewizyjną. W ofertach kompletnych zestawów, jak studzienki z tworzywa sztucznego (onninen.pl/produkty/Sieci-wodno-kanalizacyjne-i-gazowe/Kanalizacja-zewnetrzna/Studnie-kanalizacyjne-tworzywowe/Studnie-tworzywowe-kompletne/strona:1), znajdziesz zwykle kinetę, rurę trzonową, teleskop i pokrywę dobrane do siebie, co zmniejsza ryzyko pomyłki przy zamawianiu pojedynczych elementów.
Studnie o dużych średnicach
W sieciach zbiorczych, na odcinkach z większą liczbą włączeń i tam, gdzie potrzebne jest zejście do wnętrza, stosuje się studnie włazowe o średnicy 800 lub 1000 mm, a przy dużych kanałach jeszcze większe. Tu tworzywo również się sprawdza, ale wymagania montażowe rosną: większa średnica to większa powierzchnia boczna, na którą działa parcie gruntu, i większa siła wyporu. Studnie włazowe mają z reguły stopnie złazowe lub drabinę, a ich zwieńczenie prawie zawsze opiera się na pierścieniu odciążającym. W regionalnych zapytaniach ofertowych pojawia się hasło duże średnice studni piła (onninen.pl/produkty/Sieci-wodno-kanalizacyjne-i-gazowe/Kanalizacja-zewnetrzna/Studnie-kanalizacyjne-tworzywowe/strona:5), pod którym kryją się właśnie takie studnie włazowe, dobierane według średnicy kanału i głębokości posadowienia.
Wpusty w budynku i ich połączenie z siecią
Studzienka zewnętrzna to tylko część układu. Woda trafia do niej także z wpustów podłogowych w garażu, kotłowni czy pralni. W takich pomieszczeniach stosuje się wpusty ściekowe z tworzywa sztucznego o śr. 50 mm (onninen.pl/produkt/KESSEL-Wpust-Classic-DN50-odpl-pion-z-kratka-nierdz-100x100-40250-20,149150), z kratką ze stali nierdzewnej i zamknięciem wodnym. Średnica 50 mm wystarcza przy wodzie z mycia posadzki czy skroplinach, a odpływ pionowy ułatwia montaż w stropie nad piwnicą lub w płycie fundamentowej.
| Pomieszczenie | Typowy odpływ wpustu | Na co uważać |
|---|---|---|
| Kotłownia, pralnia | DN50 | Zamknięcie wodne wysycha przy rzadkim użyciu, warto stosować wpust z zabezpieczeniem przed wysychaniem |
| Garaż | DN50 lub DN100 | Woda z błotem i solą, przydaje się osadnik lub separator przed siecią |
| Piwnica poniżej poziomu kanału | Zależnie od projektu | Potrzebne zabezpieczenie przed cofką lub przepompownia |
Kiedy tworzywo nie jest najlepszym wyborem
Są sytuacje, w których studnie betonowe nadal mają przewagę. Dotyczy to bardzo głębokich posadowień, terenów z ciężkim ruchem i częstym ruszaniem lub hamowaniem pojazdów bezpośrednio nad studnią, a także miejsc, gdzie trudno zapewnić poprawne zagęszczenie obsypki, na przykład w wąskich wykopach między istniejącymi sieciami. W przyłączach domowych i na osiedlach tworzywo jest jednak rozwiązaniem trwałym, szczelnym i łatwym w montażu, o ile wykonawca nie oszczędza na podsypce, obsypce i elementach odciążających.
Przeczytaj także
Jak naprawić odcinek starej kanalizacji zewnętrznej bez wymiany całego przyłącza
Pęknięta rura kamionkowa czy zapadnięty odcinek betonowego kanału nie zawsze oznaczają wymianę…
Czytaj więcej: Jak naprawić odcinek starej kanalizacji zewnętrznej bez wymiany całego przyłączaJak wybrać odpowiednią studzienkę kanalizacyjną do swojej instalacji
Studzienki kanalizacyjne to elementy infrastruktury odprowadzającej wodę i ścieki.
Czytaj więcej: Jak wybrać odpowiednią studzienkę kanalizacyjną do swojej instalacjiDrzwiczki rewizyjne: wymiary i dostęp do instalacji
Drzwiczki rewizyjne to elementy budowlane montowane w ścianach, sufitach lub podłogach.
Czytaj więcej: Drzwiczki rewizyjne: wymiary i dostęp do instalacjiRura kanalizacyjna: oznaczenia SN, średnice i zastosowania
Wybór właściwej rury kanalizacyjnej to jedna z ważniejszych decyzji podczas budowy lub remontu…
Czytaj więcej: Rura kanalizacyjna: oznaczenia SN, średnice i zastosowania